Een waarheid als een koe

Melkboeren klaagden de laatste maanden (weer) steen en been.
Op ruim een jaar tijd is de koemelkprijs van een redelijk niveau gezakt tot 8 BF/liter. Die prijs kan ondertussen wel veranderd zijn, want het begin van dit stukje is maanden oud. De exacte melkprijs doet echter niets af aan de probleemstelling.
Boeren die al 30 jaar bezig zijn, hebben de melkprijs nooit zo laag geweten. Vandaag kost hen iedere geproduceerde liter melk geld. De koeien blijven eten en worden tweemaal daags gemolken, goesting of geen goesting. Daar word je als boer niet vrolijk van.

Eén van de redenen waarom die melkprijzen zo hard kunnen schommelen, heeft te maken met de zogenaamde ‘varkenscurve’, wat in essentie het verschijnsel is uit de economie, dat bij hoge prijzen (voor bijv. varkensvlees) veel (bijv. boeren) zich daar ook op storten en het gevolg is dan, dat de prijzen weer sterk dalen. Het geeft een prachtige sinusvorm als je het verloop van de prijzen in een grafiek uitzet. Kijk, het is één van de redenen en er zullen er ongetwijfeld veel zijn, meer dan ik zelf kan vatten.

Mij lijkt het belangrijker stil te staan bij vraag hoe (melk)boeren stabielere en rechtvaardigere prijzen kunnen beogen. Wat zou ik doen als melkboer?

  • samenwerking tot stand brengen met andere lokale boeren
  • verkleinen van de keten tussen producent en consument (opschuiven in de keten)
  • de keten verkleinen door zelf (maar samen) meerwaarde te genereren uit het basisproduct
  • investeren in meerwaarde tijdens hoogconjunctuur (als de prijzen hoog staan)
  • effectieve en vrij kosteloze marketing voeren via het Web, waarbij de mensen direct aangesproken worden op hun sociaal, ecologisch en ethisch buikgevoel

Ik zou zelfs een campagne durven opzetten om rechtGEAARDE consumenten, en die zijn er meer dan we denken, hun buikgevoel te laten vertalen in daadwerkelijke financiële ondersteuning van positieve boereninitiatieven. Het is niet omdat onze Europese beleidsmensen er geen geld voor (over) hebben, dat de man in de straat zich niet aangesproken zou voelen om wat ‘wezenlijk waardevol’ is (en in zijn eigen belang) met kleine donaties te ondersteunen. Kijk maar eens wat de (jaarlijkse) oproep van Wikipedia opgeleverd heeft aan schenkingen, enkel en alleen om Wikipedia advertentievrij, lees onafhankelijk, in de ether te houden. De top in Kopenhagen leverde misschien niets concreets op maar 11 miljoen bezorgde mensen tekenden toch de Europees opgezette petitie van Avaaz.org. Verandering komt uit de onderstroom.

De consument moet terug betrokken worden, voeling krijgen met het agrarische. En eigenlijk wil die consument dat wel, ziet hij/zij daar (hoe langer hoe meer) het belang van in. Maar die consument verzuipt zelf, weet niet meer wat er in het product zit, ziet geen gezichten (en verhalen) meer achter die producten. De consument is vervreemd en daarom lijkt het of het hem/haar allemaal niet meer interesseert. De boer kan niet zonder consument en de consument kan niet zonder boer. Eten moeten we allemaal, iedere dag opnieuw. Dat is een waarheid als een koe.

De boer moet uit het verdomhoekje, waarin hij ongevraagd en ongewild in terecht is gekomen. Loeien, mekkeren en blaten gaat niet helpen. Het gezond boerenverstand dat we nog allemaal ‘ergens’ hebben, moet aangesproken worden en het is aan de boer om dit mensengeheugen terug op gang te brengen. Dit vraagt een open en transparante communicatie en het moet gezegd: dat is niet direct den boer zijn sterkste kant. Niet zo onbegrijpelijk, hoe vaak immers is de boer al niet genaaid geweest, bedrogen geweest, heeft hij zijn teerlingen in ’t verkeerde bakske gegooid. Die ingewortelde maar begrijpelijke achterdochtigheid, kortzichtigheid en verkeerde eigenzinnigheid moet plaats ruimen voor vertrouwen. Zelfbewust, de juiste ge-aardheid, een authentiek en waardevol verhaal: dat is wat er in ons hoofd moet zitten als we aan boeren denken. Om dit fenomeen te veroorzaken, gaat de boer meer dan een kers moeten wagen. Vandaag op veilig spelen, is pas riscico nemen.

Er bestaan drie verouderde mythen die vandaag nog steeds wijd verspreid zijn. Ik hanteer ‘vissen’ als metafoor om één en ander duidelijk te maken: de mythe van de haai, de karper en de PVK (de pseudo-verlichte karper). En die houden in dat je zakelijk en commercieel enkel de keuze hebt om ofwel

  1. voor een ‘win’ situatie te gaan ongeacht wat daarvoor is vereist ( de haai)
  2. ‘verlies’ te voorkomen (de karper)
  3. te vroeg voor een win/win te gaan, al voldoet de uitkomst helemaal niet aan de verlangens/verwachtingen van éénieder

Ik geloof dat als je vandaag je doel wilt bereiken in deze chaotische wereld van het Informatie Tijdperk , er voor een nieuwe strategie moet gekozen worden, namelijk die van de dolfijn. Zonder de vissoorten te bespreken, denk ik dat het verschillend gedrag van een karper, haai of dolfijn aanstonds tot de verbeelding spreekt. Dolfijnen vissen niet binnen de grenzen van de waterplas, zij spelen met die grenzen. They change the game, zij zoeken desnoods andere wateren op. De dolfijn veroorzaakt een spontane positieve connotatie, iets wat moeilijk kan gezegd worden van karpers of haaien.

Wel, de boer moet zijn koe ook die positieve gevoelens laten oproepen, opschuiven in de keten en ‘zelf’ in groep uitpakken met een ijzersterk merk, met volwaardige producten, waar verhalen en gezichten achter schuilen, waarmee mensen zich terug kunnen verbinden. Ik zou niet te verlegen zijn om in deze moeilijke financiële boerentijden de consument aan te spreken dit initiatief geldelijk te ondersteunen. Men zou zich kunnen verschieten van de sympathie. Dit zou alvast mijn voorzet zijn:

KoeGoed

… herkauwde eenvoud

of

… geAaarde eenvoud

of

Een Reactie op “Een waarheid als een koe

  1. Leuk stukje Giedo. Mooie vormgeving van je weblog! Pas aan het eind begreep ik de foto van de koe en de dolfijn.

    Vriendelijke groeten Huib Rijk

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s